Često korišćene komande u linux konzoli

  • 0 Odgovora
  • 4890 Pregleda

0 Članovi i 1 gost pregledaju ovu temu.

MarkoKg

  • *
  • 5,240
  • +48/-3
  • Pol: Muškarac
  • Music is my aeroplane...
    • samoopustenoinfo
    • Pogledaj profil
    • samo-opusteno
Često korišćene komande u linux konzoli
« poslato: Septembar 13, 2009, 17:37:09 »
Često korišćene komande


Ovde ce biti reci o cesto koriscenim komandama za konzolu u Linuxu i drugim slicnim operativnim sistemima. Uz svaku komandu dat je kratak opis i pregledna sintaksa. Gotovo svi programi iz ove liste podrzavaju znatno slozenije opcije i upotrebu u komandnoj liniji. Ova lista je uredjena po kriterijumu upotrebe i/ili namene, ali mnoge komande ce imati sire uloge u vasem sistemu.

Pomocni programi za rad sa datotekama:

bzip2         - Komprimuje, dekomprimuje ulazne podatke. Sintaksa: bzip2 [opcije] [imena datoteka];
cat            - Spaja podatke sa ulaza u niz. Sintaksa cat  [opcije] [datoteka];
cdrdao        - Zapisuje podatke na audio CD. Sintaksa cdrdao  [opcije] [uredjaj] [brzina] [toc datoteka];
cdrecord     - Narezuje CD sa podacima. Sintaksa cdrecord  [opcije] [uredjaj] [brzina] [memorijska slika];
chmod       - Podesava dozvole za citanje, pisanje i izvrsavanje datoteke. Sintaksa chmod  [opcije] [rezim] [datoteka];
chgrp          - Menja grupno vlasnistvo nad datotekom ili direktorijumom. Sintaksa chgrp  [opcije] [grupa] [datoteka];
convert      - Prevodi graficku datoteku. Sintaksa convert  [opcije] [datoteka1] [datoteka2];
cp             - Kopira datoteku. Sintaksa cp  [opcije] [izvor] [odrediste];
cpio           - Kopira, pravi arhive i izvlaci datoteke iz arhiva. Sintaksa cpio  [opcije] [arhiva] [lista datoteka];
chown        - Menja vlasnistvo datoteke. Sintaksa chown  [opcije] [korisnicko ime] [datoteka];
dd             - Konvertuje i kopira datoteke. Sintaksa dd  [opcije] [ulazna datoteka] [izlazna datoteka];
df              - Prikazuje slobodan prostor sa montiranim sistemima datoteka. Sintaksa df  [opcije] [datoteka];
diff            - Generise listu razlika izmedju datoteka ili direktorijuma. Sintaksa diff  [opcije] [od] [do];
du              - Prikazuje iskoriscenost diska radnog direktorijuma. Sintaksa du  [opcije] [putanja];
dump        - Pravi rezervnu kopiju sistema datoteka. Sintaksa dump  [opcije] [datoteke];
eject           - Izbacuje zamenljivi medij. Sintaksa eject  [opcije] [tacka montiranja/uredjaja];
fdisk            - Uredjuje particije uredjaja. Sintaksa fdisk  [opcije] [opcije uredjaj];
file              - Utvrdjuje ime datoteke. Sintaksa file  [opcije] [datoteka];
find             - Prikazuje rezultate pretrage sistema datoteka. Sintaksa find  [opcije] [putanja];
fgrep, egrep - Trazi imenovane datoteke prema odredjenoj semi. Sintaksa grep  [opcije] [recenica] [datoteka];
gpg            - Sifruje, desifruje datoteke. Sintaksa gpg  [datoteka] [opcije] [komanda];
gzip             - Komprimuje, dekomprimuje ulazne podatke. Sintaksa gzip  [opcije] [datoteka];
import         - Snima sliku lokalne ili udaljene radne povrsine. Sintaksa import  [opcije] [displej] [datoteka];
ln               - Pravi simbolicku vezu sa datotekom ili direktorijumom. Sintaksa ln  [opcije] [odrediste] [ime];
locate         - Prikazuje sve datoteke sa trazenim imenom u sistemu datoteka. Sintaksa locate  [opcije] [datoteka];
ls               - Daje spisak sadrzaja direktorijuma. Sintaksa ls  [opcije] [putanja];
lsof             - Daje spisak otvorenih datoteka u sistemu. Sintaksa lsof  [opcije] [datoteka];
mkdir           - Pravi direktorijum. Sintaksa mkdir  [opcije] [direktorijum];
mount         - Lokalne ili udaljene sisteme datoteka cini lokalno dostupnim. Sintaksa mount  [opcije] [uredjaj] [direktorijum];
mv              - Menja ime datoteke ili direktorijuma. Sintaksa mv  [opcije] [datoteka] [odrediste];
parted         - Uredjuje particije uredjaja. Sintaksa parted  [opcije] [uredjaj];
restore        - Obnavlja sistem datoteka. Sintaksa restore  [opcije] [odrediste];
rm              - Uklanja zadate datoteke ili direktorijume. Sintaksa rm  [opcije] [datoteka];
rmdir          - Uklanja direktorijum. Sintaksa rmdir  [opcije] [direktorijum];
tar              - Pravi i prikazuje spisak arhive ili izvlaci datoteke iz komprimovanih ili nekomprimovanih arhiva. Sintaksa tar  [opcije] [datoteka1] [datoteka2];
touch          - Pravi datoteku ili azurira vremenski zig. Sintaksa touch  [opcije] [datoteka];
tree            - Prikazuje stablo direktorijuma. Sintaksa tree  [opcije] [putanja];
unmount     - Uklanja montirani uredjaj iz sistema datoteka. Sintaksa unmount  [opcije] [direktorijum];
zip, unzip     - Pravi ili dekomprimuje arhivu. Sintaksa zip  [opcije];



Pomocni programi za internet:

curl             - Preuzima datoteke preko FTP-a, HTTP-a. Sintaksa curl  [opcije] [URL];
dig              - Postavlja upit za ime domena. Sintaksa dig [domen] [opcije];
elinks           - Tekstualni web pretrazivac. Sintaksa elinks [opcije] [URL];
fetchmail      - Preuzima postu sa udaljenog servera. Sintaksa fetcmail [opcije] [postanski server];
ftp              - File Transfer Protocol klijent. Sintaksa ftp [opcije] [ftp server];
mail             - Pisanje, citanje i slanje poste. Sintaksa mail [opcije] [korisnik];
ncftp           - Udaljeni ftp. Sintaksa ncftp [opcije] [URL];
slrn              - Cita usenet konferencije. Sintaksa slrn [opcije];
traceroute    - Prikazuje put do udaljenog racunara. Sintaksa traceroute [opcije] [racunar];
wget           - Preuzima datoteke preko FTP-a, HTTP-a. Sintaksa wget [opcije] [URL];
wvdial          - Pomocni program za PPP vezu. Sintaksa wvdial [opcije];



Pomocni programi za mrezu

hostname      - Prikazuje ili dodeljuje novo ime racunara. Sintaksa hostname [opcije] [ime racunara];
ifconfig          - Konfigurise mrezni interfejs. Sintaksa ifconfig [interfejs] [opcije] [adresa];
iwconfig        - Konfigurise bezicni interfejs. Sintaksa iwconfig [interfejs] [opcije] [adresa];
nc                - Cita i zapisuje datoteke preko mreze. Sintaksa nc [opcije] [racunar];
netstat          - Stampa informacije o mrezi. Sintaksa netstat [opcije];
ping              - Meri vreme kruznog puta paketa izmedju dva racunara. Sintaksa ping [opcije] [racunar];
scp               - Komanda za bezbedno kopiranje. Sintaksa scp [opcije] [korisnik@racunar:datoteka1] [korisnik@racunar:datoteka2];
sftp               - Bezbedni FTP klijent. Sintaksa sftp [opcije] [racunar];
ssh                - Bezbedni shell klijent. Sintaksa ssh [opcije] [racunar];
wall               - Salje poruku svim korisnicima. Sintaksa wall [opcije] [poruka];



Sistemski pomocni programi:

apropos          - Prikazuje naslove odgovarajucih stranica sa uputstvom. Sintaksa apropos [opcije] [kljucna rec];
apt-get           - Instalira, uklanja, azurira softverski paket. Sintaksa apt-get [komanda] [paket];
at                  - Izvrsava komandu u odredjenom vremenu. Sintaksa at [opcije] [vreme];
call                 - Prikazuje tekuci ili odredjeni kalendar. Sintaksa call [opcije] [mesec] [godina];
cd                  - Menja direktorijum, koristi se za navigaciju. Sintaksa cd [opcija] [putanja];
chkconfig        - Uredjuje odredjene servise radnog nivoa. Sintaksa chkconfig [nivo] [servis] [akcija];
crontab           - Izvrsava komandu. Sintaksa cd [opcije] [datoteka];
date               - Prikazuje ili podesava tekuci datum i vreme. Sintaksa date [opcije] [mmddhhmmyy];
dmesg            - Prikazuje poruke jezgra. Sintaksa dmesg;
echo              - Salje argument na izlaz. Sintaksa echo [opcije] [string];
exit                - Izlazi iz tekuceg shella, odjavljivanje. Sintaksa exit [status];
free               - Prikazuje slobodnu memoriju, iskoriscenost memorije za stranicenje i ostale sistemske informacije. Sintaksa free [opcije];
hwclock          - Podesava sistemski i/ili hardverski sat. Sintaksa hwclock [opcije];
info                - Prikazuje GNU stranicu sa informacijama o komandi. Sintaksa info [opcije] [ime];
kill                  - Zaustavlja ili kontrolise tekuci proces pomocu ID-a procesa. Sintaksa kill [opcije] [ID procesa];
man               - Prikazuje stranice sa uputstvom. Sintaksa man [opcije] [ime];
mc                 - Pokrece vizuelni shell. Sintaksa mc [opcije];
minicom          - Konzolski klijent za komutiranu vezu. Sintaksa minicom [opcije];
ps                  - Prikazuje proces. Sintaksa ps [opcije];
pwd               - Stampa tekuci direktorijum. Sintaksa pwd [opcije];
rpm                - Red Hat upravljac paketa. Sintaksa rpm [opcije] [paket];
screen            - Upravlja vecim brojem konzolskih sesija. Sintaksa screen [opcije] [komanda];
shutdown       - Restartuje ili iskljucuje radnu stanicu. Sintaksa shutdown [opcije] [vreme];
startx              - Startuje X sesiju preko konzole. Sintaksa startx [opcije];
uptime            - Prikazuje koliko je dugo sistem podignut. Sintaksa uptime [opcije];
w                   - Pokazuje koliko je dugo sistem podignut, broj prijavljenih korisnika. Sintaksa w [opcije] [korisnik];
watch             - Izvrsava datu komandu svake 2 sekunde. Sintaksa watch [opcije] [komanda];
whatis             -Prikazuje zaglavlje man stranice za komandu. Sintaksa whatis [opcije] [ime];
whereis           - Prikazuje lokaciju komande i man stranicu. Sintaksa whereis [opcije] [ime];
which              - Prikazuje putanju komande. Sintaksa which [opcije] [ime];
history             - Ukoliko otkucate "history 5", prikazace vam se 5 poslednjih komandi koje ste kucali u konzoli. [Growlboy]



Pomocni programi za rad sa tekstom

aspell               - Proverava pravilnost pisanja recu na ulazu. Sintaksa aspell [opcije] [datoteka];
dos2unix          - Prevodi dos tekstualne datoteke u UNIX format. Sintaksa dos2unix [opcije] [ulazna datoteka] [izlazna datoteka];
edl                  - Uredjuje redove teksta. Sintaksa ed [opcije] [datoteka];
emacs              - GNU emacs editor. Sintaksa emacs [opcije] [datoteka];
enscript            - Prevodi tekstualnu datoteku u PostScript dokument. Sintaksa enscript [opcije] [datoteka];
head                - Stampa deo pocetka ulaza. Sintaksa headl [opcije] [datoteka];
less                  - Prikazuje jednu po jednu stranu sa sadrzajem. Sintaksa less [opcije] [datoteka];
look                 - Trazi rec u sistemskom recniku. Sintaksa look [opcije] [rec] [datoteka];
lp                    - Stampa podatke sa ulaza na lokalnom ili udaljenom stampacu. Sintaksa lp [opcije] [stampac] [datoteka];
lpq                  - Prikazuje red cekanja za stampu. Sintaksa lpq [opcije] [ red ];
lrpm                - Uklanja [zaustavlja] stampacki posao. Sintaksa lrpm [opcije] [broj posla];
more               - Ima funkciju identicnu komandi less. Sintaksa more [opcije] [datoteka];
nano               - Konzolski tekstualni editor. Sintaksa nano [opcije] [datoteka];
sed                 - Uredjuje tok tekstualnih podatak. Sintaksa sedl [opcije] [sablon];
sort                - Sortira podatke sa ulaza. Sintaksa sort [opcije] [ulaz] [izlaz];
tail                 - Stampa deo zavrsetka ulaza. Sintaksa tail [opcije] [datoteka];
uniq               - Uklanja unose jednakih uzastopnih redova teksta. Sintaksa uniq [opcije] [datoteka];
wc                 - Broji unesene reci, redove i znakove. Sintaksa wc [opcije] [datoteka];
vi                  - Vizuelni tekstualni editor. Sintaksa vi [opcije] [datoteka];



Administracija korisnika

adduser          - Pravi novog korisnika sistema. Sintaksa adduser [opcije] [korisnik];
chfn               - Uredjuje korisnicke informacije. Sintaksa chfn [opcije] [ime korisnika];
chsh               - Menja shell za prijavljivanje. Sintaksa chsh [opcije] [ime korisnika];
edquota          - Uredjuje korisnicke kvote za diskove. Sintaksa edquota [opcije] [korisnik];
last                 - Prikazuje listu korisnika koji su se poslednji prijavili. Sintaksa last [opcije];
passwd           - Menja lozinku. Sintaksa passwd [opcije] [korisnik];
su                  - Prijavljuje ili izvrsava akciju u svojstvu drugog korisnika. Sintaksa su [opcije] [korisnik];
sudo               - Dozvoljava korene operacije na odredjenim klijentima. Sintaksa sudo [opcije] [komanda];
useradd           - Pravi novog korisnika. Sintaksa useradd [opcije] [korisnik];
userdel            - Brise korisnika. Sintaksa userdel [opcije] [korisnik];
who               - Prikazuje prijavljene korisnike. Sintaksa who [opcije] [datoteka];
whoami           - Prikazuje informacije o vama. Sintaksa whoami [opcije.
« Poslednja izmena: Septembar 13, 2009, 17:39:07 od strane MarkoKg »

[Reklama]